به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، در گزارش بانک مرکزی با عنوان «خلاصه تحولات اقتصادی کشور در سال ۹۶» در مورد بررسی وضعیت صنایع کشور آمده است: بررسی تحولات شاخصهای عملکرد بخشهای صنعت و معدن همچون جوازها و پروانههای بهرهبرداری صنعتی و معدنی، شاخص تولید کارگاههای بزرگ صنعتی و نیز آمار عملکرد تولیدات منتخب نشاندهنده آن است که اغلب شاخصهای بخش صنعت و معدن از تداوم بهبود عملکرد در سال ۱۳۹۶ برخوردار بودند.
شاخص تولید کارگاههای بزرگ صنعتی
بر اساس آمار منتشر شده، شاخص تولید کارگاههای بزرگ صنعتی در سال ۱۳۹۶ نسبت به سال قبل ۶ درصد افزایش نشان میدهد. در سال مورد گزارش، از میان ۲۴ گروه صنعتی، شاخص تولید ۱۹ گروه (با ضریب اهمیت ۹۱٫۸ درصد) نسبت به سال قبل از آن از رشد مثبت برخوردار شد.
همچنین از میان ۶ گروه اصلی دارای بیشترین ضریب اهمیت در شاخص تولید، ۵ گروه با رشد مثبت نسبت به سال قبل همراه بودند. از میان ۵ گروه مزبور، بیشترین افزایش به صنایع «تولید وسایل نقلیه موتوری، تریلر و نیمتریلر» و «تولید محصولات کانی غیر فلزی» به ترتیب معادل ۱۱٫۳ و ۸٫۹ درصد تعلق داشت.
تولیدات منتخب و صادرات صنعتی
بر اساس گزارش شرکت ساپکو طی سال ۱۳۹۶ تعداد ۱۵۳۵٫۸ هزار دستگاه خودرو ( شامل انواع خودروی سـبک و سنگین) در کشور تولید شـد کـه نسـبت بـه سـال قبـل ۱۳٫۸ درصد افزایش نشـان مـیدهـد.
همچنـین در ایـن سـال تولیـد خودروی سواری با ۱۴٫۹ درصد افزایش نسبت به سـال قبـل بـه ۱۴۴۲٫۶ هزار دستگاه رسید. در سـال ۱۳۹۶ سـهم خودروهـای سواری از کل خودروهای تولیدی ۹۳٫۹ درصد بود. بر اسـاس آمـار و اطلاعـات منتشـر شـده از سـوی وزارت صنعت، معدن و تجارت، تولید سیمان با ۱٫۵ درصد کاهش نسبت به سال قبل به ۵۴٫۷ میلیـون تـن در سـال ۱۳۹۶ رسـید .
تولیـد فولاد خام و محصولات فولادی نیز به ترتیب با ۱۱ و ۳٫۵ درصد افزایش نسبت به سال قبل به ۲۰٫۸ و ۱۸٫۸ میلیون تن رسید . در ســال ۱۳۹۶ تولیــدات پتروشــیمی بــا ۶ درصــد افزایش نسبت به سال قبل به ۵۳٫۶ میلیون تن رسـید. تولیـدات مزبـور در سـال ۱۳۹۵ نسـبت بـه سـال قبـل از آن ۹٫۱ درصـد افزایش داشت.
در سـال مـورد بررسـی، مقـدار و ارزش صـادرات پتروشیمی به ترتیب به ۲۲٫۴ میلیـون تـن و ۱۲ میلیـارد دلار رسید که نسـبت بـه سـال قبـل بـه ترتیـب ۷٫۵ و ۲۲٫۵ درصـد افزایش نشان میدهد. همچنین در این سال مقدار فروش داخلی محصولات پتروشیمی نسبت به سال قبل با افزایش ۹ درصدی همراه بود .
بر اساس آمار گمرک جمهوری اسـلامی ایـران، صـادرات صنعتی کشـور در سـال ۱۳۹۶ بـه لحـاظ وزن و ارزش بـه ۸۷٫۸ میلیون تن و ۳۲٫۲ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل بـه ترتیب ۵٫۹ و ۷٫۳ درصد افزایش نشان مـیدهـد.
در سـال ۹۶ سهم صادرات صنعتی از کل صادرات گمرکی بـه لحـاظ ارزش و وزن به ترتیـب ۸۰٫۶ و ۷۵٫۹ درصـد بـود. همچنـین بـا توجه به افزایش بیشتر صادرات محصولات پتروشیمی نسـبت بـه ارزش کل صادرات صنعتی، سهم این گروه از کل ارزش صـادرات صنعتی از ۳۲٫۷ درصد در سال ۱۳۹۵ بـه ۳۷٫۳ درصـد در سـال ۱۳۹۶ افزایش یافت.
بر اساس گزارشهای ادواری شرکت بورس کالای ایـران، حجم معاملات انواع محصولات صنعتی و معدنی در بورس کالای ایران در سال ۱۳۹۶ به ۸٫۸ میلیون تن رسید که نسبت به سـال قبل ۶٫۷ درصد کاهش داشت. فولاد به لحاظ وزن و ارزش، سـهم ۷۹٫۱ و ۷۶٫۵ درصدی از کل معاملات انواع محصولات صـنعتی و معدنی را به خود اختصاص داد.
مجوزهای صنعتی و معدنی
بر اساس گزارش وزارت صنعت، معدن و تجارت، در سال ۱۳۹۶ در مجموع ۵٫۴ هزار فقره پروانه بهـرهبـرداری صـنعتی بـا سرمایهگذاری ۲۵۹ هزار میلیارد ریال صادر شد. عملکرد مزبور نسبت به سال قبل از نظر تعداد و سرمایهگذاری بـه ترتیـب ۳٫۳ درصد افزایش و ۸٫۷ درصد کاهش نشان مـی دهـد.
فرصـتهـای شغلی ایجاد شده براساس پروانههـای بهـرهبـرداری صـادره ۹۶٫۶ هزار نفر است که نسبت به عملکـرد سـال قبـل ۱۳٫۶درصـد افزایش نشان میدهد. در سال مورد گزارش، سرانه سرمایهگذاری هر واحد صنعتی براساس پروانههای بهرهبـرداری صـادره در کـل کشور ۴۸٫۱ میلیارد ریال بود.
در سال ۱۳۹۶ تعداد جوازهای تاسیس واحدهای جدید صنعتی و توسعه واحـدهای موجـود صـادر شـده از سـوی وزارت صنعت، معدن و تجارت ۱۳٫۱ هزار فقره بود که نسـبت بـه سـال قبل ۶٫۲۳ درصد افزایش داشت. پیشبینی سرمایهگـذاری مـورد نیاز برای ایجاد واحدهای مذکور و همچنین فرصـتهـای شـغلی قابل انتظار نسبت به سـال قبـل از آن بـه ترتیـب ۳۷٫۴ و ۲۲٫۸ درصد افزایش نشان میدهد.
در سال مورد گزارش، در بخش معدن تعداد ۵۱۲ فقـره گواهی کشف با پیشبینی ذخیره ای به میزان ۷۷۴٫۵ میلیون تـن مواد معدنی صادر شد. آمار مزبور در مقایسه با سال قبل از آن به ترتیب ۸٫۹ و ۲۱٫۲ درصـد کـاهش نشـان مـیدهـد.
در سـال ۱۳۹۶ ،به منظور بهرهبرداری از معادن جدیـد، تعـداد ۷۵۵ فقـره پروانه بهرهبرداری جدید صادر شد که نسبت به سـال قبـل از آن ۲/۱۲ درصد کاهش نشان میدهد. ظرفیت استخراج ایـن معـادن ۴۱٫۵ میلیون تن برآورد شده است که نشان دهنـده کـاهش ۶ درصدی ظرفیت استخراج نسبت به سال قبل است. در ایـن سال تعداد پروانههای اکتشاف در مقایسه با سال ۱۳۹۵ بـا ۲۵٫۵ درصد رشد به ۹۹۸ فقره افزایش یافت.
تامین مالی صنعت و معدن
در ســال ۱۳۹۶ میــزان تســهیلات پرداختــی توســط شبکه بانکی و موسسات اعتباری غیـر بـانکی بـه بخـش صـنعت و معدن به ۱۷۴۲٫۲ هزار میلیارد ریال بالغ شد که نسبت به سـال قبل ۸٫۳ درصد افزایش نشان میدهد. بر این اساس، سـهم بخـش صنعت و معدن از کـل تسـهیلات پرداختـی در سـال مزبـور ۲۸٫۴ درصد بود. بانک صنعت و معدن به عنوان تنهـا بانـک تخصصـی در بخش صنعت و معدن، در سال ۱۳۹۶ مبلـغ ۵۱٫۷ هـزار میلیـارد ریال تسهیلات (از محل منابع داخلـی) بـه ایـن بخـش پرداخـت کرد که نسبت به سال قبل ۱۲٫۳ درصد افزایش نشان میدهد.
مشارکت نظام بانکی در اجرای طرح رونق تولید صنایع کوچک و متوسط
به دنبال اجرای طرح کمک به تامین مالی واحدهای تولیدی کوچک و متوسط در سال ۱۳۹۵ با مساعدت بانک مرکزی و با هدف استمرار رونق تولید، حفظ و ایجاد اشتغال جدید و افزایش رشد اقتصادی کشور، امکان تداوم اجرای این طرح برای سال ۱۳۹۶ نیز فراهم شد. بر اساس «دستورالعمل تامین مالی بنگاههای کوچک و متوسط در سال ۱۳۹۶» مقرر شد تامین سرمایه در گردش مورد نیاز ۱۰ هزار بنگاه اقتصادی، تامین تسهیلات مورد نیاز ۶ هزار طرح نیمه تمام با پیشرفت فیزیکی حداقل ۶۰ درصد و تامین مالی مورد نیاز در بازسازی و نوسازی تعداد ۵ هزار واحد اقتصادی از محل منابع تسهیلاتی در اولویت شبکه بانکی کشور قرار گیرد.
بر اساس اطلاعات دریافتی از سامانه ثبت نام واحدهای تولیدی متقاضی دریافت تسهیلات، در سال ۱۳۹۶ مبلغ ۱۹۴٫۸ هزار میلیارد ریال تسهیلات در اختیار ۲۸٫۲ هزار بنگاه تولیدی قرار گرفت.